Etnografie współczesności. Obszary, metody, perspektywy (20-21 września 2018, Łódź)

Konferencja poświęcona pamięci Profesor Bronisławy Kopczyńskiej-Jaworskiej.

Wydarzenie towarzyszyło 94. Walnemu Zgromadzeniu Delegatów Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego.

ORGANIZATORZY

Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Zarząd Główny
Polskie Towarzystwo Ludoznawcze Oddział w Łodzi
Wydział Filozoficzno-Historyczny Uniwersytetu Łódzkiego
Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej Uniwersytetu Łódzkiego
Łódzki Dom Kultury
Muzeum Archeologiczne i Etnograficzne w Łodzi

 

 

 

PARTNERZY
Muzeum w Łęczycy
Muzeum Guzików w Łowiczu

PATRONATY
JM Rektor Uniwersytetu Łódzkiego – prof. dr hab. Antoni Różalski
Marszałek Województwa Łódzkiego – Witold Stępień
Prezydent Miasta Łodzi – Hanna Zdanowska

PROGRAM

ZAPROSZENIE

Konferencję dedykowana była pamięci Profesor Bronisławy Kopczyńskiej-Jaworskiej – urodzonej 1 maja 1924 roku w Poznaniu, zmarłej 29 grudnia 2016 roku w Łodzi – całe życie zawodowe związanej z Uniwersytetem Łódzkimi i łódzkim ośrodkiem etnologicznym. Uznajemy ją nie tylko za naszą mentorkę, ale za wybitną przedstawicielkę pokolenia tworzącego powojenną etnografię i etnologię. Proponowany zakres konferencji wiąże się, naszym zdaniem, z badawczą wyobraźnią Profesor.

Główną ideą konferencji była prezentacja doświadczeń i wymiana myśli w środowisku badaczy, którzy prowadzą empiryczne badania oraz zajmują się teoriami związanymi z tak szerokimi zagadnieniami, jak współczesność i jej etnograficzny ogląd. W ramach konferencji zaproponowaliśmy dyskusję nad tym, co w etnografii współczesności jest istotne, ujmując refleksję w triadzie pojęć: obszary, metody, perspektywy.

Etnografia pojmowana bywa jako metodologia, w której centralnym punkcie znajduje się teren – pojęcie kluczowe, generujące dyskusje i polemiki, wciąż zmieniające, poszerzające, weryfikujące swój zakres i znacznie. Podejście etnograficzne zakłada bowiem budowanie opisów życia w oparciu o rzetelnie zebrane materiały terenowe, pozyskane różnymi metodami i technikami, ale zawsze odnoszące się do „spotkania z Innym”, a także towarzyszących temu spotkaniu doświadczeń, przeżyć, emocji i okoliczności. Etnografia jawi się zatem jako złożona praktyka i taktyka badawcza, warsztat metodyczny i wrażliwość na kulturowy detal.

Enigmatyczność oraz nieostrość „współczesności” – drugiej kluczowej kategorii obecnej w tytule konferencji – ma swoje zalety i wady, lecz to na tych pierwszych chcieliśmy się skupić, prosząc, aby uczestnicy i uczestniczki spotkania, zastanowili się nad tym, co im jest najbliższe w kulturze czasowo, przestrzennie i społecznie oraz na poziomie własnego doświadczenia, czemu poświęcają swoje badania. Nie chcieliśmy przy tym zapominać o światach odleglejszych (w perspektywie czasoprzestrzennej), co wcale nie oznaczało wyjścia poza współczesność, jeśli tylko owemu „cofnięciu się” towarzyszy m.in. krytycznie oraz refleksyjnie praktykowana i komentowana metodologia.

Interesowało nas takie ujęcie związku współczesności i etnografii, w którym badacze kultury kierują swoje spojrzenie ku zagadnieniom, zjawiskom oraz metodom i paradygmatom, wymykającym się na pozór sprawdzonym już strategiom badawczym w ramach dyscypliny, sięgają po interdyscyplinarność, wręcz transdyscyplinarność, ciągle jednak charakteryzującą się swoistą etnograficzną wrażliwością.

W ramach konferencji chcieliśmy skupić uwagę zarówno na specyfice dzisiejszych doświadczeń zbieranych w terenie, wnioskach płynących z prowadzonych badań, zagadnieniach teoretycznych towarzyszących uprawianiu etnografii współczesności, jak i wyzwaniach stających przed etnografami-praktykami. Założyliśmy – i na tym nam zależało – że konferencja stanie się okazją do prezentacji doświadczeń, projektów i programów badawczych wpisujących się i/lub konstruujących z wyrazistą autorską sygnaturą „etnografie współczesności”.

Chcąc zachować dobrą humanistyczną tradycję intelektualnej rozmowy, oprócz sesji plenarnej zaplanowaliśmy także dyskusje w ramach paneli tematycznych, organizowanych przez Sekcje Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego.

PRZEWODNICZĄCA KOMITETU ORGANIZACYJNEGO
prof. UŁ dr hab. Grażyna Ewa Karpińska (Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UŁ, wiceprezes PTL)

SEKRETARZE KONFERENCJI
dr hab. Inga Kuźma (Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UŁ, PTL Oddział w Łodzi)
dr Damian Kasprzyk (Instytut Etnologii i Antropologii Kulturowej UŁ, PTL Oddział w Łodzi)

Dzień pierwszy (20 września), Łódzki Dom Kultury

fot. Andrzej Białkowski (ŁDK), Bartosz Kałużny (UŁ)

Dzień drugi (21 września), Wydział Filozoficzno-Historyczny UŁ

fot. Bartosz Kałużny (UŁ), Grażyna Ewa Karpińska, Aleksandra Krupa-Ławrynowicz (IEiAK UŁ)

Dzień trzeci (22 września), wycieczka (Tum pod Łęczycą, Zagroda Łęczycka w Kwiatkówku, Muzeum w Łęczycy)

fot. Aleksandra Krupa-Ławrynowicz (IEiAK UŁ)

 

Organizacja konferencji naukowej „Etnografie współczesności. Obszary, metody, perspektywy. Konferencja naukowa poświęcona pamięci Profesor Bronisławy Kopczyńskiej-Jaworskiej”. Konferencja towarzyszyć będzie 94. Walnemu Zgromadzeniu Delegatów Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego (PTL), które odbędzie się w dniach 20–23 września 2018 roku w Łodzi – zadanie finansowane w ramach umowy Nr 864/P–DUN/2018 ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę.